Bàn về lịch sử, văn hóa, truyền thống

Gần 20 năm sau khi viết bộ sách “Nhìn lại lịch sử thế giới”, G. Nê – ru đã phát biểu một luận văn nổi tiếng What is cul ture? Văn hóa là gì? tại buổi lễ thành của Ấn Độ ngày 9 tháng 4 năm 1950. Tinh thần luận văn đó là sự tiếp tục những vấn đề văn hóa mà G. Nê – ru đã lý giải từ những năm 30. Báo nhân dân chủ nhật, số 2 năm 1989, đã đăng luận văn này. Ông cho thấy sự phức tạp của vấn đề văn hóa. G. Nê – ru là một con người nhân đức và bao dung. Phải chăng điều đó bắt nguồn từ truyền thống nhân đạo trong nền văn hóa Ấn Độ. Trong kinh Vệ Đà có câu “Trong tất cả mọi cái gì đang tồn tại, trong tất cả mọi cái gì sẽ tồn tại, con người là và sẽ là tối cao”. Đó là Tuyên ngôn Nhân quyền sớm nhất trong lịch sử nhân loại. Khát vọng công bằng, tự do và bác ái luôn luôn vang lên trong đời sống xã hội của Ấn Độ và loài người. Nó càng vang lên mạnh mẽ khi chế độ phong kiến hình thành vì chế độ đó phân chia cho người thành đẳng cấp, tục luật của vương quyền và thần quyền trở thành xiềng xích trói buộc con người, ràng buộc quyền tự do và chà đạp nhân tính của con người. Phật tổ không bao giờ coi học thuyết của mình là duy nhất đúng, là độc tôn, vì Phật Tổ cho rằng chân lý hiện lên muôn mặt, mỗi học thuyết, giáo phái chỉ nhìn thấy một mặt nào đó của chân lý… Vì thế, Phật Tổ đối xử với các tôn giáo khác hết sức bình đẳng và do đó có chủ trương khoan dung đối với mọi tôn giáo. Đó cũng là thông điệp của một tôn giáo tầm cỡ thế giới, là cơ sở của Nhân sinh quan rộng mở và bao dung, xuất phát từ nền văn minh sống Ấn, nền văn minh tiên tiến nhất thế giới thời cổ đại (Nhà khảo cổ học Anh Gion Mac san). G. Nê – ru trân trọng tất cả các dân tộc, dù đó là dân tộc nhỏ hay dân tộc lớn, dù một dân tộc nào đó ở một thời nào đó đã chạy theo chủ nghĩa sô – vanh gây thảm họa cho các dân tộc khác. Cái gì đã qua, ông để nói trôi vào quá khứ, không so chấp và hận thù. G. Nê – ru luôn trân trọng văn hóa và danh nhân văn hóa của mỗi dân tộc, coi trọng sự giao lưu và trao đổi văn hóa giữa các dân tộc. Mặt khác, G. Nê – ru chỉ rõ sự thiển cận, thâm chí là ngu dốt của việc đóng của về văn hóa. Nguyên nhân của hiện tượng ấy là thứ chủ nghĩa quốc gia hẹp hòi, là thói tự hào quá mức về một nền văn hóa tự kỷ, dẫn đến thái độ kiêu căng, hợm hĩnh dân tộc. Khuynh hướng đó thật là tai hại nếu người ta nghĩ rằng “Đất nước họ là một cái gì đó khác biệt với phần còn lại của thế giới… Thực ra, sự khác biệt giữa các dân tộc là không đáng kể”. Sự giao lưu, tiếp thu, học hỏi văn hóa của các dân tộc khác, nhìn từ quan điểm đúng đắn, thì đó là sự làm giàu cho nền văn hóa dân tộc. Ngay như văn hóa Ấn Độ, một nền văn hóa ngay từ thời cổ đại, đã tỏa ảnh hưởng của mình ra thế giới, nhưng ở Ấn Độ cũng có văn hóa A ri an, văn hóa Mau ry a, văn hóa Trung Á và văn hóa phương Tây hiện đại sau này. Văn hóa thời nhà Đường – Trung Hoa là văn hóa của một đất nước dẫn đầu thế giới thời bây giờ, một nền văn minh rất cao. Bài học tuyệt vời của nhà Đường là sự mở rộng tự do, tiếp thu chủ động cả đạo Phật, đạo Hồi và Thiên Chúa giáo. Đạo hồi vào Trung Quốc rất sớm, ngay từ lúc sinh thời của nhà Tiên tri Mu ha mét. Người Ả Rập được phép xây một thánh đường lớn ở Quảng Đông, một trong những thánh đường cổ kính lớn nhất thế giới, cách đây hơn 13 thế ký. Nghệ thuật và thi ca đời Đường đạt tới đỉnh cao huy hoàng khi bầu trời tự do rộng mở. Làm sao Cái đẹp và nghệ thuật lại có thể đua nở rực rỡ ở một đất nước không có tự do. Chỉ khi nghệ thuật có được nhiều sự lựa chọn và nhiều cách thể hiện thì nó mới có sinh khí và cảm hứng sáng tạo. Nếu chỉ riêng khổng giáo được được tôn trong một thể chế chuyên chế thì văn hóa, nghệ thuật không thể có một sự lựa chọn và sáng tạo nào khác ngoài các giáo lý và giáo điều cưỡng chế, trở nên nghèo nàn, đơn điệu và xơ cứng. Dưới thời nhà Đường, hệ quy chiếu của các giá trị tư tưởng, đạo đức, nghệ thuật mở hết tầm phóng khoáng chứ không bị kiềm tỏa trong hệ quy chiếu độc tôn. “Sự độc tôn chỉ làm hỏng thế giới”. Không phải ngẫu nhiên mà G. Nê – ru chỉ ra một thực tế là “Người châu u thì vỡ đầu” về những vấn đề kinh tế xã hội, còn người châu Á thì vỡ đầu về những vấn đề niềm tin”. Tức là hệ tư tưởng và tôn giáo. Biết bao thảm họa đã diễn ra do xung đột hệ tư tưởng trong khi và thường khi kinh tế rất kém phát triển. Nhà Đường dường như tránh được cái thực tế oái oăm đó. Và ở thời kỳ 300 năm tồn tại của mình, nhà Đường là một quốc gia văn minh hàng đầu thế giới.
Hoàng Linh-Sức khỏe & Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – Số 48(809)1998

Kinh nghiệm dân gian

Chữa mẩn ngứa, ghẻ lở, mụn nhọt
Để chữa các chứng mẩn ngứa, mụn nhọt nhân dân ta vẫn dùng nước sắc lá đời tướng quân đát kết quả tốt. Cách dùng rất đơn giản, sau đây là mấy cách sử dụng đơn giản nhất:
Chữa ghẻ lở: Lấy một nắm lá đơn tướng quân tươi, rửa sạch, thái nhỏ, đun sôi với 5 lít nước. Tắm nước lá này còn ấm, khi tấm lấy những bã lá đã nấu xát vào nốt ghẻ. Mỗi ngày tắm một lần, trong 3 đến 4 ngày các nốt ghẻ lở sẽ se miệng và khỏi.
Chữa mẩn ngứa, nổi mê đay, mụn nhọt: lấy 10 gam lá đơn tướng quân, băm nhỏ, sắc với 400 ml nước cho đến khi còn lại 100 ml chia lam hai lần uống trong ngày.
Chữa bệnh viêm họng, viêm phế quản: lấy 100 gam lá đơn tướng quân băm nhỏ, nấu với 1 lít nước. Bỏ bã cô cho đến khi được một chất sền sệt, trộn với bột nếp và mật ong làm thành 20 viên. Mỗi ngày uống 2 viên trong 3 đến 4 ngày liền. Có thể ngậm viên thuốc, nuốt nước dần.
Lá xông
Lá hương nhu nhà tôi vẫn gội đầu
Lá ngải cứu các con tôi vẫn tắm
Lá sả thoảng một mùi thơm ấm
Lá ổi chát đằm. Lá chanh nhẹ thanh sao…
Những ngày xa công tác tận Bắc u
Bị cảm lạnh một mình trong khách sạn
Lòng chợt nhớ nồi lá xông đơn giản
Đất quê nhà nơi cắt rốn chôn rau…
Đúng như vậy
Sau khi khám xong, bác sĩ bảo bệnh nhân
Anh bị đau bụng. Có lẽ do di truyền.
Đúng như vậy. Tôi bị ngã khi leo lên cái thang vốn là của hồi môn của mẹ tôi
Vì sao
Một bệnh nhân bảo bác sĩ tâm thần:
Anh làm ơn chữa bảo cho tôi với
Thế anh làm nghề gì
Bác sĩ tâm thần
Tại sao anh còn nhờ tôi chữa mà không tự chữa lấy
Vì tôi lấy tiền công đắt hơn anh.
Làm cả hai
Trong thời gian nghỉ hè, hai người bạn gặp nhau. Một người hỏi
Có gì mới không? Cậu đã lấy vợ hay vẫn còn tự nấu ăn?
Mình đã làm cả hai việc đó. Anh chồng trẻ buồn rầu đáp.
Ở Nhật Bản, cụ Tase Matsunaga 114 tuổi, già nhất nước đã qua đời hôm ngày 18 tháng 11 vì bệnh tim tại Viện dưỡng lão Mutsumien. Như vậy hiện nay cụ Yasu Akino 113 tuổi trở thành già nhất. Sao sức khỏe đời sống không đăng những chuyện lạ như thế trên báo thường xuyên? Nguyễn Văn Ái – 16/6 Hố Nai – Đồng Nai. Sức khỏe đời sống có mục chuyện lạ ngành Y rồi. Mỗi kỳ một chuyện sao có thể đăng hết mọi chuyện lạ được. Thông cảm nhé, bạn Nguyễn Văn Ái!.
Em đến bệnh viện được bác sĩ và các anh chị nhiệt tình chữa trị rất lấy làm cảm động. Em muốn tặng quà sau khi ra viện nhưng không biết nên tặng gì. Sức khỏe đời sống có thể góp ý cho em được không? Thúy Hường – 27 Bạch Đằng, Hà Nội.
Không biết Thúy Hường có bao nhiêu tiền để góp ý đây. Bạn vừa trúng xổ số có thể tặng một phòng khám bệnh để bác sĩ khám cho người nghèo được lắm chứ. Nếu không, một bó hoa, bao thuốc ấy chết bác sĩ không hút thuốc đâu, gói kẹo cũng đủ thể hiện lòng biết ơn rồi.
Em yêu một anh nhưng nghĩ anh ấy bị bệnh lao. Làm thế nào để xác định được rõ mối nghi ngờ của em? E không thể nói thẳng điều này ra với anh ấy được, Sức khỏe đời sống có thể cử Bác sĩ đến kiểm tra tế nhị giúp em được không? Phí tổn em xin hoàn toàn chịu. Nguyễn Thu Vân – Hà Nội. Tốt nhất là em nên tìm một bác sĩ nào đẩy giúp cho em vấn đề tế nhị này. Tình yêu cần sự thẳng thắn mới tồn tại được. Chắc em và anh ấy chưa hôn nhau qua khẩu trang chứ? Chúc Vân hạnh phúc.
Chắc chắn sức khỏe đời sống sẽ ra báo Xuân và báo tết hay, hấp dẫn, dí dỏm như mọi năm. Các đồng chí có thể cung cấp những loại thuốc chống đầy bụng do ăn uống thất thường, hoặc thuốc hãm tiểu do đến đâu cũng phải uống thuốc được không? Hữu Văn, Câu lạc bộ Hưu trí Tràng An – Hà Nội. Xin đăng ký ý kiến của cụ. Còn nội dung Sức khỏe và đời sống tết Kỷ Mão và Sức khỏe và đời sống Xuân năm 1999 như thế nào xin được… bí mật để bạn đọc được chờ đợi.
PV-Sức khỏe & Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – Số 48(809)1998

Tuổi trẻ với hành vi tình dục có trách nhiệm

Chương trình hành động của Hội nghị quốc tế về dân số và phát triển nhấn mạnh các nhu cầu khẩn cấp về tư vấn và cung cấp thông tin và các dịch vụ sức khỏe sinh sản có thể để vị thành niên hiểu biết về tình dục và tự bảo vệ tránh dẫn đến thai nghén không mong muốn, AIDS, các bệnh lây truyền qua đường tình dục và các nguy cơ vô sinh thứ phát, trong đó có nội dung giáo dục để các nam thanh niên tôn trọng quyền tự quyết của phụ nữ, chia sẻ trách nhiệm với phụ nữ về các vấn đề tình dục và sinh sản. Về vấn đề này, tiến sĩ Nafis Sadik giám đốc điều hành của UNFPA trong một cuộc phỏng vấn mới đây đã nêu rõ “Sức khỏe sinh sản của vị thành niên một lĩnh vực mà chúng ta phải làm trong một chừng mực nào đó có quan hệ đến một tập quán văn hóa hết sức nhạy cảm, thuộc thẩm quyền của chính phủ và các nhà hoạch định chính sách, từ đó vị thành niên và thanh niên sẽ nhận được các thông tin về những điều nên làm và những điều không nên làm… Còn giám đốc cơ quan giáo dục, thông tin và thanh niên của UNFPA ông O. J Sikes thì nói rằng: “Chúng ta muốn nghe ý kiến của thanh niên để biết những điều họ mơ ước, cả những nỗi lo và mối quan tâm của họ, và để đạt được hiệu quả, các chính sách, các chương trình phải đáp ứng được nhu cầu của họ, phải đặt cơ sở cho sự hiểu biết thích hợp về thái độ và cách ứng xử của họ. Đó là qua điểm của phía những người bênh vực quyền sinh sản, còn với thanh niên và những người vị thành niên thì sao? Có thể nói mối quan tâm hiện nay của vị thành niên toàn cầu về vấn đề sức khỏe sinh sản tựu trung là những mong muốn: Được tiếp nhận thông tin, được giáo dục tính dục đầy đủ, thích hợp, đặc biệt trong bối cảnh đại dịch HIV/AIDS và các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác, cha mẹ và gia đình đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp, thông tin và giáo dục tính dục đầy đủ và cho phép thanh niên thực hiện trách nhiệm của mình. Được cung ứng dịch vụ Kế hoạch hóa gia đình để họ có thể thực hiện trách nhiệm. Cần có một môi trường văn hóa xã hội giúp tuổi trẻ lựa chọn để chế tiết các quan hệ tình dục, có sự bình đẳng về giới, nhất là trong giáo dục và việc làm, đặc biệt với con trai trong công việc gia đình và kế hoạch hóa gia đình. Một số khía cạnh khác cũng được các bạn trẻ nêu ra như: Cha mẹ là nguồn thông tin về tính dục thích hợp, họ mong muốn được canh mẹ giúp đỡ về vấn đề này, do đó các chương trình nên được thiết kế để giúp cha mẹ giáo dục con cái họ. Nó được coi như một phần bổ sung cho các chương trình ở nhà trường. Cộng đồng, trong đó có các vị chức sắc các tôn giáo thực sự có ảnh hưởng lớn đến các chương trình giáo dục về sức khỏe sinh sản. Sự không hiểu biết và rượu thường dẫn đến hoạt động tình dục sớm. Nếu thông tin thiếu hoặc không đầy đủ về sức khỏe sinh sản và giáo dục tính dục đối với những thanh niên ngoài nhà trường dễ dẫn đến quan hệ tình dục sớm, có thai không mong muốn, hôn nhân sớm và sinh con sớm hạn chế nghiêm trọng các quyền lựa chọn cuộc sống của thanh niên. Đó là những ý kiến chung nhất của tuổi trẻ trong một cuộc thăm dò ý kiến quốc tế về chủ đề “Hành vi tình dục có trách nhiệm: Tương lai của tuổi trẻ” do UNFPA đỡ đầu với sự giúp đỡ của Diễn đàn tuổi trẻ thế giới của Liên hiệp quốc và các tổ chức phi chính phủ được tổ chức ở Vienna, Autria cách đây hai năm từ ngày 25 đến ngày 29 tháng 11 năm 1996.
Thành Tâm-Sức khỏe & Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – Số 48(809)1998

Những bài tập có kết hợp kích thích huyệt

Kinh thái âm tỳ từ huyệt ẩn bạch ở góc trong móng ngón chân cái đến huyệt đại bao bờ trên xương sườn 7. Ở đây chúng tôi khu trú bài tập những huyệt vùng ngực. Huyệt đại bao vị trí lấy ở điểm gặp nhau của đường nách giữa và bờ trên xương sườn 7. Dưới nách 6 tấc. Thần kinh vận động cơ là các nhánh của đám rối thần kinh cánh tay, dây thần kinh gian sườn 6. Da vùng huyệt chi phối bởi tiết đoạn thần kinh dây 6. Phương pháp tập người tập ngồi thoải mái đặt đầu ngón tay giữa của bàn tay bên đối diện lên huyệt làm thao tác dây ngang theo rãnh gian sườn. Thời gian thao tác tùy từng bệnh, ví dụ đau thần kinh liên sườn 6 huyệt nằm trên bờ xương sườn 7 vừa day vừa hít sâu căng lồng ngực, hoặc vừa day vừa ho, hắng giọng thấy hết đau hoặc nhẹ là dừng. Trung bình thời gian thao tác từ 1 đến 2 phút. Cảm giác dẫn truyền lan tỏa theo kinh và chạy dọc theo gian sườn ra trước. Tác dụng đau thần kinh liên sườn, đau ngực do dầy dính màng phổi, viêm tắc tuyến vú. Huyệt chu vinh vị trí lấy ở trên xương sườn 4, ở đường nách trước. Thần kinh vận động cơ là dây thần kinh ngực to, dây thần kinh ngực bé và dây thần kinh gian sườn 3. Da vùng huyệt chi phối bởi tiết đoạn thần kinh dây 2. Phương pháp tập người tập ngồi thoải mái đặt đầu ngón tay giữa của bàn tay bên đối diện lên huyệt làm thao tác day ngang lực vừa phải. Thời gian thao tác tùy bệnh, trung bình từ 1 đến 2 phút. Cảm giác dẫn truyền ra trước ngực vào nách và lên cổ. Tác dụng viêm sụn sườn ức giai đoạn đầu, đau thần kinh liên màng phổi, viêm tắc tuyến vú, đầy tức trong ngực. Huyệt hung hương vị trí lấy ở bờ trên xương sườn 5 ở đường nách trước. Thần kinh vận động cơ là thần kinh ngực to, dây thần kinh ngực bé và dây thần kinh gian sườn 4. Da vùng huyệt chi phối bởi tiết đoạn thần kinh dây 3. Phương pháp tập người tập ngồi thoải mái đặt ngón tay giữa của bàn tay bên đối diện lên huyệt làm thao tác day ngang, lực tác động vừa phải. Thời gian thao tác tùy bệnh trung bình từ 1 đến 2 phút. Cảm giác dẫn truyền dọc theo gian sườn và ra mặt trong cánh tay. Tác dụng đau thần kinh liên sườn 4, đau ngực do dầy dính màng phổi, viêm tắc tuyến vú. Dây huyệt vùng này nên kết hợp với huyệt nhũ trung. Huyệt thiên khê vị trí lấy ở bờ trên xương sườn 6 ở đường nách trước. Thần kinh vận động cơ là dây thần kinh ngực to và dây thần kinh gian sườn 5. Da vùng huyệt chi phối bởi tiết đoạn thần kinh dây 4. Phương pháp tập người tập ngồi thoải mái đặt ngón tay giữa của bàn tay bên đối diện lên huyệt làm thao tác day ngang lực vừa phải. Cảm giác dẫn truyền dọc theo gian sườn và buồn buồn trong ổ bụng phía dưới cơ hoành. Thời gian thao tác tùy bệnh trung bình là 1 đến 2 phút. Tác dụng đau thần kinh liên sườn 5, viêm tắc tuyến vú, đau ngực do dây dính màng phổi, đầy tức trong ngực. Dây huyệt này nên kết hợp với huyệt nhũ căn. Huyệt thực đậu, vị trí lấy ở bờ trên xương sườn 7 ở đường nách trước. Thần kinh vận động cơ là dây thần kinh gian sườn 6, da vùng huyệt chi phối bởi tiết đoạn thần kinh dây 5. Phương pháp tập người tập ngoài thoải mái đặt ngón tay giữa của bàn tay bên đối diện liên huyệt làm thao tác day ngang huyệt tương đối đau nên cảm giác dẫn truyền lan tỏa tương đối rộng ra sau lưng, lên mặt trước vai, ra ức. Lực tác động vừa phải. Thời gian thao tác tùy bệnh trung bình từ 1 đến 2 phút. Tác dụng đau thần kinh liên sườn 6, đau ngực do dầy dính màng phổi, viêm tắc tuyến vú. Kết hợp với huyệt đại bao để chữa bệnh. Lưu ý tất cả các huyệt này đều nằm trên vùng ngực dễ bị dau thần kinh lên sườn yếu tố cơ học của vùng ngực. Trên thực tế là 80% số người bệnh đau thần kinh liên sườn gặp ở vùng ngực này, chúng tôi xin lặp lại trong khi tập với đau dây thần kinh liên sườn hoặc đau ngực do dây dính màng phổi vừa day vừa căng lồng ngực hoặc ho, hắng giọng cho đến khi nhẹ hẳn là được. Với tắc tia sữa tùy múi giờ mà dùng huyệt vừa day vừa nặn thường là sữa thông ngay.
Trần Ngọc Trường -Sức khỏe & Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – Số 47(808)1998

Nếu thay đổi cách nhìn và góc độ nhìn

(Về vụ kỷ luật bác sĩ Nguyễn Trọng Văn Bệnh viện tỉnh Hà Tây)
Về ca mổ này tôi đã tham gia ý kiến. Đăng báo Tiền phong chủ nhật ngày 20 tháng 9 năm 1998. Tôi không có gì phải thay đổi ý kiến trong bài ấy. Nhưng nay tôi thấy có thể thay đổi cách nhìn và góc độ nhìn. Xin được trao đổi. Nghĩa là nhìn toàn cuộc ca mổ một cách tổng quát. Không nhìn quá nhiều các chi tiết trong diễn biến của nó: Đây là một ca khó, hiếm nhất là đối với các đồng nghiệp Hà Tây. Nhưng hai kíp mổ, kíp đầu là sản, kíp sau là tiết niệu ngoại đã kết hợp và hỗ trợ cho nhau đúng lúc có chỉ đạo của giám đốc. Nhờ đó họ đã khắc phục khó khăn, xử lý các tình thiết nảy sinh, dẫn dắt ca mổ kết thúc thành công. Kết quả cuối cùng là đã cắt được quả thận thối, hỏng, mất chức năng hoàn toàn, cứu sống được bệnh nhân. Sự đóng góp của nhóm gây mê hồi sức cũng rất giá trị. Mục đích cuối cùng của ca mổ đã đạt được. Cụ thể là bệnh nhân sống, được loại bỏ một quả thận thối, lâu nay như một quả bom nổ chậm trong người. Vậy làm sao có chuyện “Gây xôn xao dư luận” “Nhân dân phẫn nộ”. Vì sao có những đầu đề nhiều bài báo rất căng thẳng. Vì sao có bài báo nêu lên lại các khuyết điểm cách đây 11 năm mà tác giả không ghi địa chỉ rõ ràng minh bạch? Phanh phui các khuyết điểm ấy trước khi Hội đồng kỷ luật họp có mục đích gì? Vì sao trong dư luận có nhiều chỗ không tốt về nội bộ ngành Y tế Hà Tây? Vì sao có chuyện làm ảnh hưởng không tốt đến ngành y tế? Theo tôi, trong ca mổ nói trên, nếu thay đổi cách nhìn, nhìn vào sự vất vả của 2 kíp mổ cùng nhóm gây mê hồi sức và sự chỉ đạo của giám đốc, nhìn thẳng vào thành công cuối cùng của nó thì uy tín của ngành y tế Hà Tây có thể được nâng lên rõ rệt trong cộng đồng. Viết đến đây, tôi nhận tờ báo “Sức khỏe & đời sống” ra ngày 11 tháng 11 năm 1998 số 45 có bài của tác giả Huyền Trân nhan đề “Có đang bị mổ xẻ”. Huyền Trân cũng đề cập đến “cách nhìn” và góc độ nhìn trong ca mổ này. Tôi rất tán thành vì cùng quan điểm với tôi và rất thích hợp với hoàn cảnh nói trên. Kết thúc bài này tôi chỉ mong muốn mọi việc chống ổn định, mọi người trong cuộc chóng ổn định. Ngày y tế chúng ta còn rất nhiều việc phải làm. Trên cơ sở cách nhìn và góc độ nhìn nói trên tôi xin đề nghị các cơ quan chức năng có thẩm quyền xem xét lại kỷ luật bác sĩ Nguyễn Trọng Văn.
Đặt tên cho ảnh
Kết quả số 44: 30 nghìn giải thưởng kỳ này xin tặng bạn Tứ Hương – thị trấn Cố Lễ Nam Định với tên đặt: “Bão giữa đời thường”. Một tháng báo biếu xin gửi tới các bạn “Bùi Thị Thi – xóm Văn Vít – xã Cẩm La – Kim Thành – Hải Dương) với “Thẹn thùng tấm bảng”, Bùi Văn Lập – 4NC – 2246 Chí Linh – Hải Dương với người xứ liều, Vàng Minh Vừ – Thanh tra huyện Mèo Vạc – Hà Giang với “Chân dung kẻ mù chữ”, Nguyễn Thanh Luận – Phòng khám bệnh đa khoa, Trung Chính, Nông Cống – Thanh Hóa với “Chợ thấp cấm cao”, Cường Nam – 100 A/1 Trần Phú – Nha Trang với “Lệnh vua thua dân liều”.
Bị bỏng ASA
Cháu Nguyễn Đình Hưởng – 18 tháng tuổi – ở Hưng Dũng – Thành phố Vinh phải nằm điều trị tại Viện Mắt bởi lọ thuốc ASA. Được biết, mẹ cháu Hưởng để lọ thuốc cạnh giường lúc ngủ dậy không thấy mẹ đâu, cháu đã khóc gọi mẹ đâu, cháu đã khóc gọi mẹ không may tay quờ vào lọ ASA làm bật nắp thuốc, thuốc đổ luôn vào mắt cháu gây bỏng nặng. Nhà có con nhỏ, các bà mẹ cần cẩn thận, ngăn nấp hơn với đồ dùng trong gia đình.
BS Nguyễn Bá Phiên – Sức khỏe&Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – 1998

Hà Nội còn toàn loại nhà tranh tre nứa lá

Phố cổ Hà Nội từng mang những nét riêng biệt, từ kiến trúc, trang trí đến sử dụng, nay ta thấy khá bất tiện cho cuộc sống hiện đại. Có lẽ vì thế mà khu phố cổ đang bị cải tạo, sửa chữa rất lớn, nhiều ngôi nhà đã hoàn toàn thay đổi, lên ba bốn tầng, hoặc phá mái ngói đổ mái bằng, thay cửa lùa bằng cửa sắt kéo v.v… Đây chính là vấn đề vừa tốt, vừa không tốt. Nó cải thiện đời sống người ở đấy, nhưng phá vỡ và hủy hoại những gì đáng gìn giữ của bao thời.
Khu phố cổ hầu như nằm gọn trong lòng quận Hoàn Kiếm, một quận mật độ dân số thuộc loại cao nhất nước, cũng là khu vực buôn bán sầm uất từ xa xưa trong câu ca: “Thứ nhất Kinh Kỳ, thứ nhì phố Hiến”. Kinh kỳ chính là khoảng đất xưa, nhà cũ này đây.
Nằm ngay cạnh Hồ Gươm đầy truyền thuyết trữ tình, thơ mộng và tấp nập, ta thả bước chân lãng tử để gặp những phố Cầu Gỗ, Hàng Bè, Hàng Bạc, Hàng Bồ, Nguyễn Siêu, Hàng Giầy, Hàng Chiếu, Mã Mây, Hàng Buồm, Hàng Vải… cũng những con ngõ mang khuôn mặt hoàn toàn riêng biệt như lưu giữ thời gian lịch sử: Phất Lộc, Hà Trung, Đông Thái, Yên Thái, Đào Duy Từ, Nội Miếu… mà bụi bậm và ồn ào cuộc đời đô thị ít vào đây như một cái lọc vô hình.
Những ngôi nhà trong khu phố cổ, có lẽ cũng chỉ mang số tuổi trên một trăm năm, bởi cho đến thế kỷ XIX. Hà Nội còn toàn loại nhà tranh tre nứa lá, có lần thần hỏa ngốn trong chốc lát hàng ngàn cơ nghiệp, và từ giữa thế kỷ ấy mới có bệnh cấm làm nhà tranh mà chỉ được xây dựng bằng vật liệu bền vững: gạch ngói. Cho đến nay, gió mồm có những ngôi nhà sũng nước bởi thời ấy chưa có xi măng phải xây bằng gôi trộn với giấy bản và mật mía, chứa độ ẩm khá cao.
Theo quy định thời đó, nhà không được làm cao tầng, nên ta còn thấy kiểu nhà phổ biến thấp bé, chông diêm, lợp ngói ta, nóc đầu hồi có trụ như người đội mũ bình thiên. Cửa sổ cũng nhỏ hẹp, có khi chỉ là mấy viên gạch đứng cách nhau. Cửa thường cuốn tò vò một hoặc ba khoang và nhà nọ tựa vào vai nhà kia, không có khuôn viên, bề ngang hẹp chỉ vài ba mét, nhưng sâu hun hút, thành nhà hình ống. Phần lớn khu phố cỏ là buôn bán một loại trao đổi cò con các mặt hàng thông dụng cho sinh hoạt hàng ngày, nên cửa hàng cũng không cần lớn lắm, những tên phố còn nói lên công việc làm ăn ấy: Hàng Bát, Hàng Bút, Hàng Khoai, Hàng Chĩnh, Hàng Gạo, Hàng Đường…
Cho đến nay, khu vực phố cổ vẫn là một phần linh hồn của Hà Nội, tập trung phần lớn những người Hà Nội gốc, thừa hưởng những ngôi nhà tổ tiên để lại, họ tiếp tục công việc thương mại, nhất là bán hàng ăn uống. Những món ăn đặc biệt của Hà Nội cũng phần lớn nằm trong khu vực này, từ phố Đinh Liệt. Hàng Giầy, đến Ngõ Đồng Xuân, Tố Tịch, Hàng Buồm… từ món phở ngon nhất nước đến bún chả, bún thang, bún bung… Từ xôi vò chè đường đến chim quay gà tần, nem rán, đậu làng Mơ, ốc Hồ Tây cho đến cơm bụi, cà phê cũng những món ăn khuya.
Trong khu phố cổ còn sót lại một di tích quí giá đó là cổng Ô Quan Chướng ở phố Ô Quan Chướng, một cái cổng xây gạch Bát Tràng, có chòi canh, có bia đá do quan Tổng đốc Hoàng Diệu dựng để ngăn đe quân quan không được nhũng nhiễu dân lành, là bài học quý giá cho bao đời sau.
Hà Nội vốn được tiếng là một thành phố vừa Nay lại vừa Xưa, vừa thơ mộng lại vừa hiện đại, với những gương hồ cho mây soi bóng, những hàng cây xanh mướt bốn mùa, những con người hòa hoa thanh lịch, có văn hóa cao, hiếu khách, chân tình cởi mở, cùng nhiều di tích, đến chùa đáng cho mỗi lòng người ghi nhớ.
Khu phố cổ là một trong những nét đẹp như thế với những ngôi nhà trăm năm, những đường phố xinh xắn, những món ăn tuyệt ngon, mà Nhà nước đang có phương án giữ gìn, dù nhiều khó khăn.
Băng Sơn –Sức khỏe&Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – 1998

Về một người thầy

Chỉ trong một buổi thăm ông ở nhà riêng tại một ngõ hẻm phố Khâm Thiên, tôi đã nhận ra ông như một nhà sư phạm hơn là một nhà nghiên cứu văn hóa, hoặc ông là một nhà văn hóa mang căn cố của nhà sư phạm.
Điều này chính ông Hữu Ngọc cũng thừa nhận khi ông tự phân tích công việc của mình: “Giáo dục là chia sẻ sự hiểu biết cho mọi người. Khi tôi biên soạn các cuốn từ điển, chính là để thêm công cụ cho nghề sư phạm. Từ thập kỷ 80 sang đầu thập kỷ 90, tôi mới sắp xếp lại kiến thức để ra sách về các nền văn hóa, chẳng qua cũng là cách dậy học qua sách. Làm những cuốn sách đó muốn có hiệu quả cũng phải có đầu óc sư phạm khi trình bầy vấn đề, làm sao vừa sáng rõ, vừa hấp dẫn”.
Ông Hữu Ngọc quê gốc xã Trí Quả, huyện Thuận Thành, Bắc Ninh. Ông nội của ông là cụ Tú Thuật ra Hà Nội sinh sống, lập nghiệp cho nên Hữu Ngọc được sinh ra ở phố Hàng Gai hồi đó thuộc phường Cổ Vũ (1918). Như một cái duyên tiền định, ông sinh ra giữa một phường chuyên bán sách và khắc mộc bản để in sách Hán Nôm. Lớn lên, ông vào học Trường Bưởi, đỗ tú tài triết, rồi học luật. Ông vốn thích nghề dậy học nên rời gia đình vào Vinh dậy học nên rời gia đình vào Vinh dậy học từ năm 21 tuổi. Ông dậy Pháp ngữ, Anh ngữ và Sử tại trường tư thục Lê Văn, rồi ông vào Huế dậy trường Việt Anh. Các giáo viên cùng dậy trường này là Cao Xuân Huy, Đoàn Phú Tứ, Chế Lan Viên… Khi dậy trường Hồng Đức, ông lại quen thêm các thầy dậy học Nguyễn Đỗ Cung, Nguyễn Đức Nùng, rồi Hoài Thanh và Tế Hanh… Năm 1946 có một kỳ thi chọn giáo viên tiếng Anh thi Hữu Ngọc đỗ đấu. Hơn nửa thế kỷ dùng tiếng Anh như môi công cụ hàng ngày, còn tiếng Pháp, ông là một trong số hiếm hoi nhà văn viết tiếng Pháp ở Việt Nam (tác phẩm gần đây nhất Esquisses pour un portrait de Hanoi: Phác thảo một chân dung Hà Nội, cuốn sách quý và sang trọng này dùng làm quà tặng cho các đại biểu về dự Hội nghị thượng đỉnh Pháp ngữ 7 vừa qua). Am hiểu các nền văn hóa thế giới, giỏi ngoại ngữ nên đến nước nào ông cũng dễ dàng hòa nhập, ông có bạn bè nhiều tàng lớp rải khắp thế giới. Cuốn Hồ sơ văn hóa Mỹ dầy gần 900 trang là tập hợp thư từ bạn bè ông trên các nước đánh giá về nền văn hóa Mỹ, trả lời các câu hỏi của ông Sang Mỹ, ông nói chuyện về văn hóa Việt, ban tổ chức buổi nói chuyện phải bán vé để hạn chế bớt số người nghe. Các sứ quán Bắc u ở Hà Nội tổ chức lớp học về văn hóa Việt, ông đã áp dụng cách “học mà chơi, chơi mà học” của hướng đạo sinh ngày trước, ngoài những giờ lên lớp, ông dẫn họ đi thăm các điểm văn hóa ven sông Hồng. Ngôi đền thờ Tình yêu Chử Đồng Tử – Tiên Dung và các di tích khác không khỏi làm các bạn Bắc u kinh ngạc.
Trên tường nhà ông có một đôi câu đối chữ Nôm do một học trò cũ kính tặng thầy: Trẻ giỏi học đứng đầu vài bảng khôi nguyên, đẹp một đời áo gụ, quần xanh hướng đạo – Già sung sức chủ biên nhiều pho từ điển, vững bao lâu mực đen giấy trắng lập ngôn. Hồi trẻ Hữu Ngọc là hướng đạo sinh nên ông đưa phương pháp “học mà chơi, chơi mà học” vào các trường lớp ông dậy: đưa học sinh đi cắm trại, lồng nội dung học vào và những buổi đi chơi. Sau này làm sách nghiên cứu cũng như thời dậy học, ông nghiên cứu nhiều cách trình bày khác nhau với cùng một nội dung cho buổi giảng và cho cuốn sách, không chịu gò vào một công thức cổ điển nào. Có lẽ vì vậy các buổi nói chuyện của ông về văn hóa ở nước ngoài đều được đánh giá là phong phú, hấp dẫn. Sách nghiên cứu thì có thể đọc một mạch, không phải căng đầu óc mới hiểu.
Sự nghiệp giáo dục của ông Hữu Ngọc có một giai đoạn đặc biệt ít người biết: Trong kháng chiến chống Pháp, ông làm trương phòng giáo dục từ hàng binh đủ các sắc tộc trong đội quân tê dương của Pháp: Đức, Anh, Áo, Hung, Tiệp… Hữu Ngọc viết những tài liệu cho các trại tù hàng binh học tập, giác ngộ họ về phong trào hòa bình, giác ngộ họ về phong trào hòa bình, về giai cấp, hướng họ đến hành động phản chiến trong quân đội Pháp. Sau những đợt giáo dục, hàng loạt tù hàng binh được đưa trở lại quân đội Pháp, đã gây được phong trào phản chiến, đòi hòa bình và hồi hương. Hữu Ngọc được tặng Huân chương Chiến công hạng ba, như một người lính chiến đấu ở mặt trận vậy. Năm 1996, ông được Nhà nước tặng Huân chương Độc lập. Ông là người Việt Nam đầu tiên được Chính phủ Pháp tặng Huân chương Cành cọ hàn lâm, Chính phủ Thụy Điển tặng Huân chương Ngôi sao phương Bắc về những hoạt động giao lưu văn hóa với hai nước này.
Sách biên soạn, nghiên cứu giới thiệu các nền văn hóa thế giới của ông thì nhiều, ta chỉ kể riêng trong lĩnh vực giáo dục: Ông thường chủ biên loại sách “công cụ” của ngành như: Từ điển triết học giản yếu, Từ điển tác giả văn học và sân khấu nước ngoài, Từ điển tác phẩm văn học nước ngoài, Sổ tay người dịch tiếng Anh, Sổ tay người dùng tiếng Pháp… Lớp học trò của ông ngày xưa đã có mặt ở khắp các châu lục, nhiều người tiếp tục sự nghiệp giáo dục của thầy. Trong các bài viết, các tập kỷ yếu đồng môn, nhiều người nhắc đến thầy Hữu Ngọc với những tình cảm kính trọng nồng ấm.
Bài báo nhỏ này cũng do học trò cũ của thầy gợi ý: Ông Hoài Việt 70 tuổi, giáo viên lâu năm ở Hà Nội, nay viết kịch bản và soạn sách giáo khoa tại Thành phố Hồ Chí Minh. Bài báo nhỏ này như bó hoa kính tặng thầy: Ông Hữu Ngọc, nhân ngày 20 – 11.
Vân Long –Sức khỏe&Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – 1998

Viện lão khoa qua 15 năm hoạt động

Viện lão khoa (trước đây gọi là Viện bảo vệ sức khỏe người có tuổi) vừa tròn 15 tuổi (15/11/1983 – 15/11/1998).
15 năm qua, viện đã hoàn thành tốt mọi chỉ tiêu được giao, đặc biệt trong công tác nghiên cứu khoa học và đào tạo cán bộ. Với việc hoàn thành hơn 200 đề tài khoa học thuộc các lĩnh vực lão khoa xã hội, xuất bản 30 đầu sách về lão khoa; tham gia giảng dạy 1000 lượt cán bộ đại học, hàng nghìn bác sĩ chuyên khoa cấp I, 11 bác sĩ chuyên khoa cấp II, 6 thạc sĩ, 15 phó tiến sĩ, 6000 lượt sinh viên y; tổ chức đều đặn các cuộc hội thảo, tập huấn hàng năm… là cả một khối lượng lớn công việc, đã khẳng định vị thế của một viện đầu ngành về lão khoa ở nước ta, khẳng định sự nỗ lực của tập thể công nhân viên chức của viện mà tiêu biểu là Giáo sư – nhà giáo nhân dân Phạm Khuê, Phó giáo sư – nhà giáo ưu tú Trần Đức Thọ; sự quan tâm chỉ đạo và giúp đỡ của Bộ y tế, của Bệnh viện Bạch Mai, của các tổ chức hữu quan, sự hợp tác có hiệu quả của các tổ chức quốc tế trong quá trình viện xây dựng và trưởng thành.
Việc Nhà nước tặng thưởng Huân chương Lao động hạng ba là sự ghi nhận công lao nói trên và là sự động viên, cổ vũ tập thể các thầy thuốc, các nhà nghiên cứu và công nhân viên chức của viện không ngừng vươn lên vì sự nghiệp bảo vệ và chăm sóc sức khỏe nhân dân và người cao tuổi ở nước ta.
Văn bản
Bộ y tế ban hành Thông tư số 13/1998/TT – BYT ngày 15/10/1998 về “Hướng dẫn việc tiếp nhận, quản lý và sử dụng thuốc viện trợ của nước ngoài vào Việt Nam”. Nội dung thông tư quy định đối tượng và trách nhiệm của các bên trong việc viện trợ và tiếp nhận thuốc viện trợ nhằm bảo đảm thuốc đến tay người tiêu dùng vẫn có giá trị phòng, chữa bệnh và hạn chế tối đa sự lãng phí về thời gian, công sức trong việc quản lý, sử dụng.
Ban hành kèm theo thông tư này có hai phục lục. Phục lục 1 Danh mục thuốc cấm nhập khẩu vào Việt Nam theo đường viện trợ, gồm tất cả các thuốc gây nghiện và các thuốc có chứa một hoặc hơn trong số 30 các hoạt chất chính là những chất cần được quản lý đặc biệt. Phục lục 2: Danh mục thuốc thiết yếu Việt Nam lần thứ III, 1995, gồm 255 tên thuốc cùng liều lượng, đường dùng thuốc và các tuyến y tế như: A – có bác sĩ, B – có y, C – không có y, bác sĩ. Thông tư này có hiệu lực sau 15 ngày kể từ ngày ký ban hành.
Sức khỏe & đời sống
Tôi là Hội trưởng Hội phụ huynh học sinh đây. Tôi đọc bài về Hội PHHS các anh đăng trên trang 3 số ra ngày 4 tháng 11 rồi. Các anh có định ra tòa không khi báo về sức khỏe của Bộ y tế lại chọc sang chuyện trong trường học. Các anh có phải đăng ngay lời xin lỗi… (dập máy).
Một bạn đọc giấu tên (điện thoại đến tòa soạn lúc 15 giờ 30 ngày 5 – 11)
Trái lại, phải cảm ơn ông đã đọc báo Sức khỏe đời sống và đã phẫn nộ. Nếu ông giật mình và sửa thì thêm cả các vị phụ huynh ở trường mà ông là hội trường sẽ cảm ơn. Chuyện sức khỏe đời sống nói về trường học xin được hầu chuyện ông nếu có dịp song dễ hiểu hơn cả là những khoản đóng góp tùy tiện của cha mẹ học sinh do “Hội” đề xướng nều mua đường sữa, quần áo… cho các cháu lại chả giúp cho các cháu khỏe hơn ư?
Huyện tôi (Từ Liêm Hà Nội) có anh Nguyễn Hữu Quyết ở xã Tây Mỗ đang đêm vào trạm điện của xã dùng máy biến áp tự tạo kích cho đồng hồ đo điện chạy nhanh. Có nên thưởng cho anh ta vì làm lợi cho Nhà nước không?
Hồng Thắng (Từ Liêm – Hà Nội)
Sao lại không thưởng? Nhưng đừng thưởng cho anh ta được nhận đấu thầu trạm điện vì lúc ấy, với máy biến áp tự tạo trong tay, đồng hồ sẽ quay… ngược lại. Hẳn là chuyện tranh với ai đó việc phụ trách trạm điện của xã đây! Phần thưởng xứng đáng nhất là được đứng trên bục mất danh dự trước vành móng ngựa.
Ông Trương Bá Thụy, 42 tuổi ở Quận Thủ Đức Thành phố Hồ Chí Minh bị bắt về tội truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy (mua băng con heo về xem và in lại bán cho người quen). Điều lạ là ông ta đã tốt nghiệp Đại học y khoa, như báo đã nêu. Sao được học hành tử tế không theo nghề lại làm chuyện thất đức vậy?
Huỳnh Văn Độ (An Nhơn – Bình Định)
Ông Thụy đang ở tù (xử ngày 23 – 10 vừa qua) nên sức khỏe đời sống không chuyển thắc mắc của bạn tới ông ta được, không biết ông ta đã chữa được bệnh cho ai chưa chứ bản thân ông ta chắc chắn mắc bệnh… tiền và đồi trụy. Điều trị trong trại giam với đơn kê 5 năm của tòa án chắc khỏi thôi. Chuyện bạn “tái bút” với thái độ hài hước xin được đăng nguyên văn: “Hay là ông ta muốn thêm nhiều người mắc HIV/AIDS để có bệnh nhân mà điều trị?”.
Sức khỏe đời sống ơi, hôm 24 tháng trước ở Cống gô có trận đất bóng đá giữa hai đội Bena và Basangana nhưng trong lúc đang thi đấu thì sét đánh xuống sân cỏ. Điều lạ là toàn bộ cầu thủ đội chủ nhà (Bena) đều tử vong còn cầu thủ đội khách chỉ bị thương nhẹ. Người ta bảo chuyện lạ này là do ma quỷ làm có đúng không?
Trương Thanh Bình (Đà Nẵng)
Sức khỏe đời sống chưa gặp ma quỷ bao giờ nên không rõ. Tuy nhiên, có một điều mà sức khỏe đời sống rõ là sau tai nạn này, nhiều ý kiến đã vửi tới Liên đoàn bóng đá thế giới (FIFA) đặt vấn đề có tiếp tục thi đấu trên sân cỏ khi trời đang mưa không? Nếu dừng trận đấu thì sau đó thi đấu lại đủ 90 phút hay trừ thời gian thi đấu? Và sét không giáng xuống sân mà giáng vào… khán đài thì sao? Xem ra sắp tới cơ quan dự báo thời tiết phải tham gia vào ban tổ chức giải bóng đá để xếp lịch cũng nên?
PV –Sức khỏe&Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – 1998

Quế Hằng sôi nổi và tự tin

Với suốt tóc dài đen nhánh, nụ cười rất tươi cùng cách nói chuyện cởi mở, thân tình. Chị đã cuốn hút tôi ngay từ buổi đầu gặp mặt.
Chúng tôi đến với chị vào một buổi chiều thu se se lạnh tại ngôi nhà ấm cúng ở phố Bảo Khánh. Và gặp một Quế Hằng có phần trẻ trung hơn so với Quế Hằng mà chúng ta thường gặp trên màn hình.
Chị đến với khán giả từ khi nào?
Khi chị đang học năm thứ 2, lớp diễn viên khóa I do Nhà hát kịch trung ương đào tạo.
Lý do chị “vắng bóng” khá dài trên màn hình?
(Cười) chỉ vào tấm hình con gái chị hơn một tuổi xinh xắn bụ bẫm như búp bê đang treo trên tường. Từ khi chị sinh cháu đến nay cũng đã có nhiều đạo diễn mời tham gia diễn nhưng chị đều từ chối, nếu em đến mấy tháng trước thì sẽ không nhận ra chị đâu, “mập lắm”, chị sợ lên màn hình sẽ che hết màn hình và khán giả sẽ không nhận ra Quế Hằng nữa.
Trong các vai diễn, chị thường diễn được cả 2 típ vai: dịu dàng, nết na và chua ngoa, đanh đá. Chị thích típ vai nào?
Chị rất tham lam, cả 2 típ vai này chị đều rất thích. Chị cũng tự hào vì mình có thể cùng lúc diễn được cả 2 típ vai mà ở nhiều diễn viên không thể làm được điều này. Còn típ vai nào chị diễn đạt hơn? Cái đó thì chờ sự trả lời ở phía khán giả.
Được biết chị đã bắt đầu trở lại màn hình và vừa hoàn thành vai diễn. Chị có thể nói đôi nét về vai diễn và bộ phim chị vừa hoàn thành?
Đúng! Chị vừa hoàn thành vai diễn đầu tiên khi trở lại màn hình. Đó là vai diễn về một người vợ trong bộ phim Tìm chồng của đạo diễn Phạm Thanh Phong. Phim kể về một cô gái – một người vợ có học thức thấp, lấy một người chồng trái ngược với mình (kỹ sư đá đỏ). Do sự hiểu lầm, ghen tuông mù quáng dẫn đến việc người chồng bỏ nhà ra đi. Sau khi hiểu rõ sự việc, người vợ hối hận và đi tìm chồng. Cứ đêm đêm, người vợ đó ra ga Hàng Cỏ tìm đến từng chuyến tàu đến và đi nhưng vẫn không tìm được chồng. Và cứ thế ròng rã suốt 50 đêm…
Gần đây, trong các phim truyện xuất hiện một số “diễn viên” có “gương mặt lạ”. Chị nghĩ thế nào về hiện tượng này?
Chị phản đối cách chọn những “diễn viên có gương mặt lạ” của một số đạo diễn, có thể họ có nhiều lý do. Kinh tế? Sự thu hút khán giả?… nhưng điều quan trọng là những “diễn viên” này phần lớn không biết diễn xuất. Thậm chí có người chưa hề qua một trường lớp. Chính đấy là một trong những nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng phim, đến điện ảnh của ta.
Chị có may mắn trong sự nghiệp?
Không! Để có ngày hôm nay chị đã phải cố gắng rất nhiều. Đó là sự nỗ lực, phấn đấu của chính bản thân.
Ra về, ấn tượng của tôi về chị – một Quế Hằng sôi nổi – một Quê Hằng tự tin – một Quế Hằng say mê với nghề nghiệp cùng một mái ấm gia đình hạnh phúc. Chúng ta hãy chờ đón vai diễn mới nhất của chị trong phim Tìm chồng của đạo diễn Phạm Thanh Phong sắp tới.
Hồn thu Hà Nội
Trời lại cho ta bài thơ bất chợt
Thu lại về, lá sầu rụng vàng ươm
Hà Nội lại mênh mang huyền ảo
Lại bâng khuâng trên mỗi con đường
Ta sung sướng được là người thứ nhất
Sáng thu nay ngắm Hà Nội êm đềm
Cái màu vàng Lê – vi – tan xa lắc
Bỗng hiện về trên thảm lá vàng êm
Nghe thanh trong Hà Nội sáng thu này
Bước chầm chậm trên đường Trần Phú
Kìa, thu vàng! – Lá sấu thả hồn bay…
Không tiền bạc, vương quyền nào sánh nổi
Niềm vô biên kì ảo thiên nhiên
Em hãy mở tâm hồn cùng Hà Nội
Đón bài thơ trời đất tặng – nghe em!
Mèo quý
Bé khoe mèo yêu của mình với ông khách:
Mèo đẹo quá! Ông khách ướm hỏi – Cháu cho bác được không, nhà bác nhiều chuột lắm!
Không được đâu, tốt nhất là bác đem chuột nhà bác đến đây thì hơn!
Không nhầm đâu
Thưa bác sĩ, tôi bị ho. Xin bác sĩ khám cho tôi ạ.
Nhưng tôi là bác sĩ răng cơ mà!
Anh nhầm phòng rồi!
Không nhầm đâu ạ, vì cứ mỗi lần tôi ho là những chiếc răng giả cứ bị bay ra khỏi miệng ạ!
Nhận xét gì?
Giáo sư có nhận xét gì về các nữ sinh viên ưa làm đỏm thái quá không?
Có đấy!
Nhận xét gì ạ?
Nói chung, họ đều không chăm học.
Biết, nhưng…
Chồng hỏi vợ:
Tại sao em mua nhiều son phấn thế?
Vì “sắc đẹp là vũ khí” mà anh!
Thế em không biết là ngân sách chi cho việc “tái vũ trang” đang mỗi năm giảm đấy à?
Thật tiện!
Bác hỏi cháu:
Này chàng trai nhỏ bé, lớn lên cháu sẽ làm gì?
Cháu sẽ để một bộ râu quai nón như bác!
Để làm gì?
Để đỡ phải rửa mặt, thật tiện bác ạ!
Đứng như vậy
Sau khi khám xong, bác sĩ bảo bệnh nhân:
Anh bị đau lưng. Có lẽ do di truyền.
Đúng như vậy. Tôi bị ngã khi leo lên cái thang vốn là của hồi môn của mẹ tôi.
ĐH –Sức khỏe&Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – 1998

Không đắt một lời cảm ơn

Báo sức khỏe đời sống có lần nói tới văn hóa trong y tế. Về quan hệ ứng xử, tôi thấy nhân viên y tế hiện nay thường quá hà tiện một lời cảm ơn. Không phải các đồng chí ấy không tôn trọng người tìm tới mình mà dường như chỉ là chuyện thói quen. Hàng ngày, nhân viên y tế tiếp xúc với bệnh nhân và người nhà bệnh nhân như: thu viện phí, mượn và trả đồ dùng, thăm hỏi giao đãi nhưng thường thiếu từ cảm ơn và xin vui lòng.
Nếu như sau mỗi lần tiếp xúc, Bệnh nhân ra viện, thanh toán, trả đồ dùng… có thêm một lời cảm ơn và ánh mắt nhiền thiện cảm “giao lưu” thì hẳn tình cảm người bệnh với ngành y tế sẽ thắm thiết hơn nhiều. Rất thông cảm với các đồng chí quá bận nhưng không phải vì bận mà không đủ thời gian thể hiện sự thông cảm, quan hệ của mình với người bệnh. Chúng ta sống trong thời bình và chiến tranh đã qua đi từ lâu, nhưng “tác phong thời chiến” vẫn còn lại trong khi ở các ngành khác, họ rất coi trọng ứng xử giao tiếp, nhất là trong ngành bưu điện hiện nay.
Đó là khách sáo và giả dối không trong những trường hợp sau:
Cô y tá thu tiền viện phí, đưa trả hóa đơn kèm lời “cảm ơn”.
Bác sĩ yêu cầu người nhà bệnh nhân ra khỏi buồng bệnh, thay vì câu “Ra đi, ra đi, đến giờ bác sĩ trưởng khoa (hay giáo sư) đi thăm bệnh nhân rồi “bằng câu lịch sự hơn: “Xin các bác, anh chị vui lòng thực hiện nội quy bệnh viện” hoặc “Xin quý vị vui lòng ra ngoài để giáo sư thăm bệnh nhân”.
Điện thoại gọi đến, thay vì “a lô, ai đấy” bằng một câu tự giới thiệu trước “Khoa X, bệnh viện xin nghe”.
Ai đó vừa cảm ơn bác sĩ, bác sĩ lịch sự như một lời đáp lễ “không có gì!”
V.v… v.v…
Được biết ngành y thường xuyên có các cuộc thi, hội thao về y tá giỏi, nhân viên điều dưỡng giỏi… song nên chăng cần có thêm những cuộc thi như người nhân viên y tế lịch sự, duyên dáng, ứng xử hay. Trong cuộc thi này, ban giám khảo đưa ra những tình huống hay đóng vai bệnh nhân, người nhà bệnh nhân giao tiếp với thí sinh. Bên cạnh các cuộc thi nếu được tổ chức, thiết nghĩ Bộ y tế và các Sở y tế nên có những văn bản quy định cụ thể về giao tiếp đối với nhân viên y tế, thậm chí cả những ngôn ngữ hành chính bắt buộc thể hiện sự tôn trọng đối tượng giao tiếp trong hoạt động nghề nghiệp.
Tại các cơ sở y tế hiện nay, các Bác sĩ y tá và nhân viên khác rất tận tụy nhưng dường như vấn đề giao tiếp ứng xử chưa dược đặt ra nên đã tạo ra không khí thiếu thoải mái trong người bệnh. Các cơ sở y tế không chỉ chữa bệnh mà còn thể hiện tính văn hóa của những người được nhân dân gọi là THẦY THUỐC.
Quan liệu… hồn
Nhân nói đến QUAN LIÊU không ngại bằng QUAN LIỀU mà cách đây hai tuần Ba Toác có nhắc đến, nhiều bạn đọc gửi thư tới Phiếm tôi hỏi cơn cớ nào mà các quan đã từng có quá khứ tốt, được Nhà nước và dân cho ăn học tử tế mà lại sinh LIỀU? Phiếm tôi vò đầu bứt trán không thể nào cắt nghĩa được một câu trúng phóc. Bí quá bèn tìm tới Ba Toác nhờ giải thích giùm. Xem xong cả tập thư, ông cười ha hả: – Chính vì có quá khứ bảo đảm hay lý lịch gia đình làm nền lại được ăn học hơn người nên dăm vị quan sinh liêu nhưng tưởng mình thông minh. Quan liều được là vì QUAN LIỆU tức là có thể lo liệu được tất cả bằng chức trách của mình hoặc nhờ vả những mối quen biết. QUAN LIỀU VÌ TIỀN cũng khối ra như dây Vũ Xuân Trường, hay ông Phạm Hưởng – Thẩm phán Tòa án nhân dân Thành phố Nha Trang gần đây gạ dân hối lộ bị bắt quả tang. QUAN LIỀU VÌ TÌNH cũng chẳng ít mà mới đây nhất như quan Ngô Văn Vi, giám đốc Công ty Sứ Hải Dương lấy tiền chùa đi du hí với người tình kém 21 tuổi ở nước ngoài liên tục dưới danh nghĩa khảo sát thị trường; kết cục công nhân đói dài, nhà nước lỗ bạc tỷ. QUAN LIỀU VÌ DANH cũng không thiếu như bày mưu đặt kế mại dâm để lừa đồng nghiệp chỉ vì tranh chiếc ghế viện phó Viện kiểm sát nhân dân hàng tỉnh. Hoặc có quan đi ăn cắp chữ nghĩa kiếm cái danh phó giáo sư hoặc tiến sĩ, như báo chí đã nêu. Chung quy chỉ vì các quan tưởng có thể lo liệu được nếu sự vụ đổ bể. Lo liệu tính toán như quan Nguyễn Huy Giang (Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hải Dương) để có màn kịch tuyệt chiêu kể cũng là tài nhưng tài mấy cũng có sơ hở nên nỗi giờ đang ngồi ở nhà giam…
Phiếm tôi thẽ thọt với ông Ba Toác:
Chuyện bác nói dân biết cả thế nhưng có vị QUAN LIỀU, QUAN LIỆU nào lọt được lưới trời lồng lộng?
Ba Toác trễ cặp kính nhìn Phiếm tôi:
Ý bác định nói tại sao tử tù ở Quảng Trị trước giờ hành quyết khai ra thêm nên được hoãn thi hành án. Thị Hồng biết tin đã chạy trốn vậy thì ai báo cho Hồng phải không?
Đúng thế! Ngay cả vụ ở Viện kiểm sát tỉnh Hải Dương có kẻ bị trọng án nên có thư tay nhờ Giang rồi tay chân Giang học thuộc hồ sơ đến nhờ anh Binh, rủ anh ấy đi ăn đồ biển mãi tận Hải Phòng nên nỗi sa bẫy. Vậy thì người viết thư tay ấy là ai?
Ba Toác cười:
Đấy là những vị QUAN LIỆU đấy. Chắc phải có cái gì nên mới LO LIỆU cho nhau bằng thư tay điện thoại như thế. Tuy chưa chỉ mặt day trán được những vị QUAN LIỆU như thế nhưng từ xa xưa dân ta còn có thêm chữ đi kèm.
Chữ gì vậy bác?
Liệu tính cho phải chứ liệu tính lung tung thì thành LIỆU HỒN. QUAN LIỆU sai nguyên tắc sẽ thành QUAN LIỆU… HỒN.
Cả Phiếm – Sức khỏe&Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội – 1998